Boomstamkano langs Essche Stroom blijkt 5.300 jaar oud

Op de locatie van een Ruimte voor Ruimteontwikkeling aan de Postelstraat in Esch ten behoeve van woningbouw en nieuwe natuur is een unieke vondst gedaan. Tijdens archeologisch onderzoek eind 2024 stuitten archeologen hier langs de Essche Stroom op een stuk hout. Bij nader onderzoek blijkt de houten plank een boomstamkano te zijn van maar liefst 5.300 jaar oud. Dat is vastgesteld met een recente C‑14-datering. Daarmee behoort dit vaartuig tot één van de oudste vaartuigen van Nederland: het is de op vier na oudste boot die in ons land bekend is – én is het de oudste kano van Noord‑Brabant.

Een vaartuig uit een levendig landschap
De kano dateert uit de Midden-Neolithische tijd, een periode waarin mensen met stenen werktuigen leefden en mammoeten nog rondliepen op aarde. Niet alleen de ouderdom maakt deze vondst bijzonder. De kano geeft ook inzicht in hoe de vroege bewoners rondom de Essche Stroom zich verplaatsten. Mensen reisden erlangs, visten er, verzamelden voedsel en trokken door het gebied op zoek naar nieuwe plekken om te wonen. De gevonden kano maakt dat leven plots weer tastbaar. Met maar een klein beetje verbeeldingskracht kan, wie goed kijkt, zich voorstellen hoe iemand in de steentijd dagenlang werkte aan het uithollen van een boomstam. En dat met eenvoudige werktuigen van steen.

Oertijdmuseum
Na onderzoek ligt de boomstamkano inmiddels in Het Oertijdmuseum in een conserveringstank gevuld met een impregneermiddel (PEG) waarmee de houtcellen langzaam worden verstevigd. Dit proces zal in totaal wel twee jaar duren. Daarna wordt de kano tentoongesteld in het museum in Boxtel, op slechts drie kilometer van de vindplaats.

Bekijk in deze video het verhaal achter deze bijzondere ontdekking.

Uitzending documentaire
Op 12 maart 2026 wordt er door zendt Omroep Brabant een documentaire uit over deze unieke vondst. De aflevering ‘’Oud Hout’’ van de Kluizen van Brabant wordt om 18:00 uitgezonden.

Unieke ‘Open depot dag’ woensdag 22 april 2026
Belangstellenden kunnen in het depot van Het Oertijdmuseum in Boxtel de boomstamkano in de conserveringstank van dichtbij bekijken. Er zijn archeologen aanwezig die kunnen vertellen over het onderzoek Ook is er een demonstratie hoe vuurstenen werktuigen werden gemaakt én gebruikt zo’n 5300 jaar geleden.

Ruimte voor Ruimte heeft het voormalig agrarisch perceel aan de Postelstraat van circa 2 hectare omgevormd tot een waardevol natuurgebied binnen de ecologische verbindingszone langs de Essche Stroom in gemeente Boxtel. Dit is mede mogelijk gemaakt dankzij een cofinanciering van het Groen Ontwikkelfonds Brabant (GOB).